پالایشگاه‌های کوچک‌مقیاس در مسیر شناسایی توانمندی

به گزارش انرژی و نیرو، «سیامک طاووسی» با تشریح فلسفه شکل‌گیری مینی پالایشگاه‌ها در کشور بیان کرد: این واحد‌ها به طور عمده از دهه ۹۰ و با هدف جذب مازاد میعانات گازی تولیدی (پیش از راه‌اندازی پالایشگاه ستاره خلیج‌فارس) ایجاد شدند. فراخوان اخیر با عنوان «شناسایی پالایشگاه‌های کوچک‌مقیاس با انواع خوراک نفت خام» به‌ منظور حمایت از استمرار فعالیت این واحد‌ها در شرایط محدودیت منابع میعانات گازی منتشر شده و در مرحله نخست، تنها نوعی فرایند «خوداظهاری» و «شناسایی توانمندی» است.

وی ادامه داد: این مجموعه‌ها که با مجوز وزارت صنعت، معدن و تجارت (صمت) فعالیت می‌کنند، در واقع واحد‌های تقطیر ساده‌ای هستند که برای فرآوری میعانات گازی طراحی شده‌اند و از نظر پیچیدگی فرایندی، با استاندارد‌های یک پالایشگاه جامع فاصله دارند.

ارزیابی توانمندی مینی‌ریفاینری‌ها در قالب فراخوان

مدیر هماهنگی و نظارت بر عملیات شرکت ملی پالایش و پخش فرآورده‌های نفتی ایران با بیان اینکه با توجه به تغییرات ایجادشده در تراز تولید و مصرف میعانات گازی، به دنبال راهکار‌های جایگزین برای استمرار فعالیت واحد‌های کوچک‌مقیاس هستیم، ادامه داد: به‌منظور پیشگیری از توقف فعالیت این واحدها، پیشنهاد جایگزینی نفت‌خام به‌جای میعانات گازی مطرح شده است.

طاووسی تصریح کرد: پالایشگاه‌های کوچک‌مقیاس در کشور به طور عمده با طراحی مبتنی بر میعانات گازی احداث شده‌اند و اکنون در قالب یک فراخوان و خوداظهاری فنی، به دنبال ارزیابی توانمندی این واحد‌ها برای پذیرش نفت خام هستیم.

حمایت از سرمایه‌گذاران بخش خصوصی

مدیر هماهنگی و نظارت بر عملیات شرکت ملی پالایش و پخش فرآورده‌های نفتی ایران با تأکید بر اینکه ما اکنون در فاز صفر این فراخوان و در مرحله شناسایی پالایشگاه‌های کوچک‌مقیاس هستیم، بیان کرد: بسیاری از این واحد‌ها مدعی توانایی پالایش نفت‌خام هستند، اما واقعیت فنی نشان می‌دهد که پالایش نفت‌خام نیازمند تجهیزاتی همچون واحد‌های نمک‌زدایی (Desalter)، کوره‌های مخصوص و فرایند‌های تصفیه است که در بیشتر این واحد‌ها وجود ندارد.

طاووسی با اشاره به اینکه برای ارزیابی این شرکت‌ها چک‌لیستی آماده شده است تا مشخصاتی مانند موقعیت لجستیکی، وضعیت کوره، ظرفیت مخازن و سیستم‌های ایمنی و محیط زیستی خود را اعلام کنند، تصریح کرد: پس از تجمیع اطلاعات و غربالگری مشخص می‌شود کدام واحد‌ها واقعاً توانایی فنی و صرفه اقتصادی برای دریافت نفت‌خام را دارند.

وی با تأکید بر اینکه انتشار این فراخوان گامی مهم در حمایت از سرمایه‌گذاران بخش خصوصی است تا در شرایط محدودیت خوراک میعانات، چرخه تولید این واحد‌ها متوقف نشود، گفت: شرکت ملی پالایش و پخش فرآورده‌های نفتی ایران پس از جمع‌آوری اطلاعات و غربالگری فنی متقاضیان، نتایج را به‌منظور تصمیم‌گیری درباره نحوه تخصیص نفت خام به مراجع ذی‌صلاح ارائه خواهد کرد.

عرضه سوخت پایدار در شبکه سراسری

مدیر هماهنگی و نظارت بر عملیات شرکت ملی پالایش و پخش فرآورده‌های نفتی ایران با تأکید بر اینکه ظرفیت واحد‌های کوچک‌مقیاس (مینی‌ریفاینری‌ها) نقش تعیین‌کننده‌ای در تراز ملی سوخت ندارد و فراخوان اخیر فقط با هدف حمایت از استمرار فعالیت بخش خصوصی صادر شده است، تصریح کرد: تولید در پالایشگاه‌های اصلی کشور با حداکثر ظرفیت در حال انجام است و وضعیت ذخیره‌سازی‌ها و عرضه سوخت در شبکه سراسری در شرایط کاملاً پایدار و اطمینان‌بخشی قرار دارد.

طاووسی با اشاره به اینکه شبکه توزیع و تأمین سوخت کشور هیچ‌گونه وابستگی یا نیاز عملیاتی به تولیدات این واحد‌ها ندارد، افزود: پیش‌بینی می‌کنیم مجموع ظرفیت واحد‌های کوچک‌مقیاسی که در این فراخوان شرکت می‌کنند، آن هم در صورتی که بتوانند الزامات و شرایط لازم را برای پالایش نفت خام داشته باشند، در بهترین حالت حدود ۲۰ هزار بشکه در روز باشد که این رقم در مقایسه با ظرفیت پالایشی بزرگ کشور و تولید روزانه بیش از ۱۱۰ میلیون لیتر بنزین، سهم بسیار ناچیزی است.

وی همچنین با اشاره به محدودیت‌های فنی این واحد‌ها گفت: سبد تولیدی مینی‌ریفاینری‌ها بیشتر شامل محصولات واسطه‌ای یا سوخت‌های با استاندارد پایین است که قابلیت عرضه مستقیم در شبکه توزیع رسمی کشور را ندارند، درحالی‌که پالایشگاه‌های مدرن ما سوخت با استاندارد‌های کیفی بالا تولید می‌کنند، خروجی فرآورده‌های تولیدی پالایشگاه‌های کوچک‌مقیاس بیشتر جنبه صادراتی (به بازار‌هایی نظیر افغانستان) یا مصرف در صنایع خاص را دارد؛ ازاین‌رو از نظر راهبردی، این واحد‌ها نقشی در سبد سوخت مصرفی عموم مردم ایفا نمی‌کنند.

مدیر هماهنگی و نظارت بر عملیات شرکت ملی پالایش و پخش فرآورده‌های نفتی ایران در پایان با تأکید بر اینکه ما به دنبال رعایت عدالت در تخصیص خوراک هستیم، تصریح کرد: هر واحدی که بتواند اسناد و مدارک فنی معتبر ارائه دهد و ثابت کند که امکان فرآوری نفت خام با رعایت استاندارد‌های کیفی را دارد، در اولویت همکاری قرار خواهد گرفت و هدف نهایی استفاده از ظرفیت‌های موجود در کشور به بهترین شکل در دسترس است.

منبع: خبرگزاری شانا