چین واقعا دوباره خریدار نفت شد؟

انرژی و نیرو - پکن با اتکا به ذخایر عظیم نفتی خود و تغییر مبادی خرید، نقش تعیین‌کننده‌ای در مهار قیمت‌های جهانی انرژی ایفا می‌کند.

به گزارش انرژی و نیرو، براساس گزارش بلومبرگ، بازار جهانی نفت برای مهار پیامد‌های ناشی از جنگ ایران به پنج سپر دفاعی کلیدی شامل ذخایر راهبردی غرب، خطوط لوله فرعی، مخازن تجاری، انتقال مخفیانه نفت‌کش‌ها از تنگه‌ی هرمز و کاهش خرید‌های چین متکی بوده است.

با تضعیف برخی از این موانع محافظتی، پایبندی مستمر پکن به خویشتن‌داری اهمیتی دوچندان یافته است؛ هر چند بررسی سازوکار‌های صنعت گسترده انرژی چین حتی در شرایط عادی نیز کاری دشوار تلقی می‌شود.

بر اساس گزارش بلومبرگ، با وجود گمانه‌زنی‌های گسترده درباره پایان انضباط پکن در خرید نفت، آمار‌ها حاکی از آن است که واردات نفت خام چین همچنان بسیار کم‌تر از گذشته بوده و این کشور صرفا منابع تامین خود را جابه‌جا کرده است.

این رویکرد در راستای دیدار «دونالد ترامپ» و «شی جین‌پینگ»، رؤسای‌جمهور آمریکا و چین در واشنگتن، از اهمیت ویژه‌ای دارد؛ زیرا تداوم واردات محدود نفت از سوی این قدرت آسیایی، امکان اعمال فشار بیشتر بر تهران را بدون دغدغه از جهش ناگهانی قیمت سوخت و واکنش احتمالی فدرال رزرو فراهم می‌کند.

آمار واردات نفت چین پیش از جنگ

بررسی آمار‌های رسمی بیانگر حقایق مهمی است؛ چین پیش از وقوع جنگ در (۲۸ فوریه)، روزانه به‌طور میانگین ۱۰٫۵ میلیون بشکه نفت خام از طریق نفت‌کش‌ها و مقداری نیز از طریق خطوط لوله وارد می‌کرد.

روند خرید محموله‌ها از سوی پکن از ماه آوریل کند شد و واردات دریایی نفت این کشور در ماه ژوئن با رسیدن به ۵٫۸ میلیون بشکه در روز، به پایین‌ترین میزان در ۱۰ سال گذشته افت کرد تا با آزادسازی عرضه جهانی، تعادل به بازار بازگردد.

آمار‌های مؤسسه اطلاعات کالا موسوم به ورتکسا نشان می‌دهد واردات نفت چین در ماه سپتامبر به رقمی کمتر از ۷ میلیون بشکه در روز رسیده که از میانگین ماه‌های ژوئیه و اوت نیز پایین‌تر است.

میزان کل خرید دریایی نفت چین در سال جاری، حدود ۶۰۰ میلیون بشکه کم‌تر از سطح تقاضای سال ۲۰۲۵ گزارش شده است و در صورت تداوم این روند در سه‌ ماهه چهارم، کسری تجمعی واردات نفت تا پایان سال به رقمی نزدیک به یک میلیارد بشکه خواهد رسید.

اثر محدودیت‌های جنگ بر سبد واردات چین

محدودیت‌های جنگی سبب دگرگونی اساسی در سبد وارداتی چین شده و خرید نفت خام ایران که پیش‌تر با تخفیف‌های سنگین در بازار سیاه خریداری می‌شد، جای خود را به بازار‌های رسمی داده است.

ورود خریداران چینی به بازار‌های شفاف و مبادی تعیین قیمت مانند نفت خام برنت دریای شمال، اثر قیمتی شدیدتری نسبت به خرید در بازار سیاه بر جای گذاشته و همین موضوع شایعات مربوط به افزایش کل خرید‌های چین را دامن زده است.

محاصره دریایی صادرات نفت ایران توسط نیروی دریایی آمریکا تاثیر محسوسی گذاشته و واردات نفت چین از مبدا تهران را از روزانه ۱ تا ۱٫۵ میلیون بشکه در دوران پیش از جنگ، به حدود ۸۰ هزار بشکه در روز در ماه جاری رسانده است.

پکن به منظور جبران این کسری، خرید نفت خام از کشورهایی، چون عراق، امارات، برزیل و کانادا را به شکل چشمگیری افزایش داده است.

هم‌زمان، جهش بها در بازار آتی نفت داخلی چین، به شایعات مربوط به خرید‌های شتاب‌زده دامن زده است.

چین در دهه گذشته یک ذخیره راهبردی عظیم با بیش از ۱٫۲ میلیارد بشکه نفت خام ساخته که تقریبا چهار برابر باقیمانده ذخایر استراتژیک ایالات متحده برآورد می‌شود.

پکن تا کنون تنها بخش بسیار کوچکی از منابع انبارشده را برای جبران اختلالات تنگه هرمز آزاد کرده و در صورت تمایل «شی جین‌پینگ» می‌تواند واردات پایین را برای مدت‌ها حفظ کند؛ اقدامی که ناشی از منافع ملی چین برای مهار تورم انرژی است و هم‌زمان اهرمی استراتژیک در اختیار واشنگتن قرار می‌دهد.

پیش‌بینی گلدمن ساکس از واردات نفت چین

از سوی دیگر، بر اساس گزارش گروه گلدمن ساکس، در صورت تداوم قیمت‌های بالای نفت خام، احتمال دارد واردات نفت چین طی ماه‌های پیش‌رو همچنان محدود بماند؛ روندی که می‌تواند از رشد بیشتر قیمت‌ها جلوگیری کند.

این بانک در یادداشتی به قلم تحلیل‌گرانی از جمله «یولیا ژستکووا گریگزبی» و «دان استرویون» اعلام کرد که واردات در سه ماهه چهارم نسبت به سه ماه قبل «فقط به طور متوسط» حدود ۶۰۰ هزار بشکه در روز افزایش خواهد یافت.

بازار، بهبود شدید خرید چین را به عنوان محرکی احتمالی برای «افزایش قابل توجه قیمت نفت» می‌بیند، اما این امر بعید است.

چین واقعا دوباره خریدار نفت شد؟

این بانک پیش‌بینی می‌کند، اگرچه واردات چین در سه‌ ماهه چهارم بیشتر از سه‌ ماهه قبل خواهد بود، اما همچنان احتمالاً ۳ میلیون بشکه در روز کم‌تر از سال گذشته خواهد بود.

بر اساس برآورد گلدمن ساکس، چنانچه تغییر روزانه ۱ میلیون بشکه‌ای در واردات خالص نفت خام چین به مدت شش ماه ادامه داشته باشد، ارزش منصفانه تخمینی نفت برنت حدود ۴ دلار در هر بشکه تغییر خواهد کرد.

بر اساس اعلام گلدمن ساکس، در صورتی که خرید نفت خام چین تغییر چندانی نداشته باشد و درگیری‌ها در خاورمیانه نیز تشدید نشود، بهای نفت برنت ممکن است افت کند؛ چرا که بازار احتمالا روی افزایش واردات این کشور حساب کرده است.

منبع: زومان